Å stole på Gud

4. søndag i fastetiden: PrekentekstJoh 11,45-53

Bokmål

45 Mange av jødene som var kommet til Maria og hadde sett det Jesus gjorde, kom til tro på ham.46 Men noen gikk til fariseerne og fortalte hva han hadde gjort.47 Da kalte overprestene og fariseerne sammen Rådet, og de sa: «Hva skal vi gjøre? Dette mennesket gjør mange tegn.48 Lar vi ham holde på slik, vil snart alle tro på ham. Så kommer romerne og tar både det hellige stedet og folket vårt.»49 En av dem, Kaifas, som var øversteprest det året, sa da: «Dere skjønner ingenting.50 Dere tenker ikke på at det er bedre for dere at ett menneske dør for folket, enn at hele folket går til grunne.»51 Dette sa han ikke av seg selv, men fordi han var øversteprest det året, talte han profetisk om at Jesus skulle dø for folket.52 Ja, han skulle ikke bare dø for folket, han skulle også samle til ett de Guds barn som er spredt omkring.53 Fra denne dagen la de planer om å drepe ham.

Nynorsk

45 Mange av dei jødane som var komne til Maria og hadde sett det Jesus gjorde, kom til tru på han.46 Men nokre gjekk til farisearane og fortalde kva han hadde gjort.47 Då kalla overprestane og farisearane saman Rådet og sa: «Kva skal vi gjera? Denne mannen gjer mange teikn.48 Lèt vi han halda fram slik, kjem snart alle til å tru på han, og romarane kjem og tek både den heilage staden og folket vårt.»49 Ein av dei, Kaifas, som var øvsteprest det året, sa då: «De skjønar ingen ting.50 De tenkjer ikkje på at det er betre for dykk at eitt menneske døyr for folket, enn at heile folket går til grunne.»51 Det sa han ikkje av seg sjølv. Men fordi han var øvsteprest det året, tala han profetisk om at Jesus skulle døy for folket.52 Ja, han skulle ikkje berre døy for folket, han skulle òg samla til eitt dei Guds born som er spreidde rundt omkring.53 Frå den dagen la dei planar om å drepa han.

Nordsamisk

45 Olusat dain juvddálaččain geat ledje boahtán Márjjá lusa ja ledje oaidnán maid Jesus dagai, oskugohte sutnje.46 Muhto muhtumat sis manne farisealaččaid lusa ja muitaledje maid son lei dahkan.47 Dalle bajitbáhpat ja farisealaččat gohččo čoahkkái Ráđi, ja dadje: «Maid mii dál dahkat? Dát olmmái dahká ollu mearkadaguid.48 Jos mii diktit su ain joatkit, de fargga buohkat oskugohtet sutnje. De romalaččat bohtet ja váldet sihke min bassi báikki ja min álbmoga.»49 Okta sis, Kaifas, gii lei bajimušbáhppan dan jagi, dajai dalle: «Dii ehpet ádde maidege.50 Ehpet go dii jurddaš ahte lea buoret ahte okta olmmoš jápmá álbmoga ovddas go ahte oppa álbmot duššá.»51 Dán son ii dadjan iešalddes, muhto go son lei bajimušbáhppan dan jagi, de son einnostii ahte Jesus galggai jápmit álbmoga ovddas,52 ii ge dušše álbmoga ovddas, muhto oktii čohkken dihtii daid Ipmila mánáid geat leat bieđganan juohke guvlui.53 Dán beaivvi rájes sii ráđđádallagohte goddit su.

1. lesetekst1 Mos 22,1-14

Bokmål

1 En tid etter at dette hadde hendt, satte Gud Abraham på prøve. Han sa til ham: «Abraham!» Og han svarte: «Ja, her er jeg.»2 Da sa han: «Ta din sønn, den eneste, Isak, han du elsker, og dra til landet Moria! Der skal du ofre ham som brennoffer på et av fjellene. Jeg skal fortelle deg hvilket.»
   3 Og Abraham sto tidlig opp neste morgen, lesset på eselet sitt og tok med seg to av tjenesteguttene sine og Isak, sønnen sin. Han kløvde ved til brennofferet, og så ga han seg i vei til det stedet Gud hadde sagt ham.4 Den tredje dagen så Abraham opp og fikk øye på stedet i det fjerne.5 Da sa Abraham til tjenesteguttene: «Slå dere til her med eselet. Jeg og gutten vil gå bort dit og tilbe, og så kommer vi tilbake til dere.»6 Abraham tok offerveden og la den på Isak, sønnen sin. Selv tok han ilden og kniven i hånden, og så gikk de sammen, de to.7 Da sa Isak til sin far Abraham: «Du far!» Og han svarte: «Ja, sønnen min.» Han sa: «Se, her er ilden og veden, men hvor er brennofferlammet?»8 Abraham svarte: «Gud vil selv se seg ut et brennofferlam, sønnen min.» Og så gikk de sammen, de to.
   9 Da de kom til det stedet Gud hadde sagt, bygde Abraham et alter der og la veden til rette. Så bandt han Isak, sønnen sin, og la ham på alteret, oppå veden.10 Og Abraham rakte ut hånden og tok kniven for å slakte sønnen sin.11 Men Herrens engel ropte til ham fra himmelen og sa: «Abraham, Abraham!» Og han svarte: «Ja, her er jeg!»12 Han sa: «Legg ikke hånd på gutten og gjør ham ikke noe! For nå vet jeg at du frykter Gud, siden du ikke har spart din eneste sønn for meg.»13 Da Abraham så opp, fikk han øye på en vær som hang fast etter hornene i et kratt like bak ham. Abraham gikk bort, tok væren og ofret den som brennoffer i stedet for sønnen sin.14 Abraham kalte dette stedet « Herren ser». Den dag i dag blir det sagt: «På fjellet hvor Herren lar seg se.»
   

Nynorsk

1 Ei tid etter at dette hadde hendt, sette Gud Abraham på prøve. Han sa til han: «Abraham!» Og han svara: «Ja, her er eg.»2 Då sa han: «Ta son din, den einaste, Isak, han som du elskar, og dra til landet Moria! Der skal du ofra han som brennoffer på eit av fjella, det som eg seier deg.»
   3 Tidleg neste morgon stod Abraham opp, leste på eselet sitt og tok med seg to av tenestegutane sine og Isak, son sin. Han kløyvde ved til brennofferet, og så gav han seg i veg til den staden Gud hadde sagt.4 Tredje dagen såg Abraham opp og fekk auge på staden i det fjerne.5 Då sa Abraham til tenestegutane: «Ver her med eselet. Eg og guten vil gå bort dit og tilbe, og så kjem vi tilbake til dykk.»6 Abraham tok offerveden og la han på Isak, son sin. Sjølv tok han elden og kniven i handa, og så gjekk dei saman, dei to.7 Då sa Isak til Abraham, far sin: «Du far!» Og han svara: «Ja, son min.» Han sa: «Sjå, her er elden og veden, men kvar er brennofferlammet?»8 Abraham svara: «Gud vil sjølv sjå seg ut eit brennofferlam, son min.» Og så gjekk dei saman, dei to.
   9 Då dei kom til den staden Gud hadde sagt, bygde Abraham eit altar der og la veden til rette. Så batt han Isak, son sin, og la han på altaret, oppå veden.10 Og Abraham rette ut handa og tok kniven for å slakta son sin.11 Men Herrens engel ropa til han frå himmelen og sa: «Abraham, Abraham!» Og han svara: «Ja, her er eg!»12 Han sa: «Legg ikkje hand på guten og gjer han ikkje noko! For no veit eg at du fryktar Gud, sidan du ikkje sparte din einaste son for meg.»13 Då Abraham såg opp, fekk han auge på ein vêr som hang fast etter horna i eit kratt rett bak han. Abraham gjekk bort, tok vêren og ofra han som brennoffer i staden for son sin.14 Abraham kalla den staden « Herren ser». Den dag i dag seier dei: «På fjellet der Herren lèt seg sjå.»
   

Nordsamisk

1 Dáid dáhpáhusaid maŋŋil Ipmil geahččalii Abrahama ja celkkii sutnje: «Abraham!» Son vástidii: «Dá mun lean.»2 Ja Ipmil celkkii: «Váldde Isaka, áidna bártnát, gean ráhkistat ja mana Moria eatnamii ja oaffaruša su doppe boaldinoaffarin dan vári alde maid mun čájehan dutnje.»
   3 Árrat maŋit iđida Abraham lihkai ja sádelastii ásenis ja válddii guoktása iežas bálvváin mielddis ja bártnis Isaka. Ja go son lei luddon muoraid boaldinoaffara várás, de son vulggii dan báikái gosa Ipmil lei gohččon su mannat.4 Goalmmát beaivvi Abraham oinnii dan báikki guhkkin.5 Dalle son celkkii bálvvásguktui: «Báhcci dása ásena lusa! Moai bártneš manne dobbelii rohkadallat ja máhcce fas dudno lusa.»6 Ja Abraham válddii boaldinoaffarmuoraid ja bijai bártnis Isaka guoddit daid. Ieš son válddii dola ja niibbi gihtii ja nu soai manaiga ovttas.7 De Isak humai áhččásis Abrahamii: «Áhčážan!» Ja Abraham vástidii: «Dá mun lean, bártnážan!» Ja Isak dajai: «Dás lea dolla ja muorat, muhto gos lea láppis boaldinoaffarin?»8 Abraham vástidii: «Ipmil áigu ieš geahččat alccesis lábbá boaldinoaffarin, bártnážan.» Nu soai manaiga ovttas.
   9 Go soai bođiiga dan báikái maid Ipmil lei mearridan Abrahamii, de son ráhkadii dasa áltára ja bijai muoraid gárvvisin. De son čanai bártnis Isaka ja bijai su áltára ala muoraid ala.10 Go Abraham geigii gieđa ja dohppii niibbi, vai beassá oaffaruššat bártnis,11 de Hearrá eŋgel čuorvvui sutnje almmis ja celkkii: «Abraham, Abraham!» Son vástidii: «Dá mun lean.»12 Eŋgel celkkii: «Ale guoskkat bártnát alege daga sutnje maidege, dasgo dál mun dieđán ahte don balat Ipmilis go it seasttáše mus áidna bártnátge.»13 Go Abraham geahčastii, de son oinnii viercca mas ledje čoarvvit sorron miestagiidda. Abraham válddii viercca ja oaffarušai dan boaldinoaffarin bártnis sadjái.14 Ja Abraham gohčodii dan báikki namain «Hearrá oaidná.» Odne daddjojuvvo ná: «Várri gos Hearrá oidnojuvvo.»
   

2. lesetekstHebr 4,14-16

Bokmål

14 
    Siden vi har en stor øversteprest som har gått inn gjennom himlene, Jesus, Guds Sønn, så la oss holde fast ved bekjennelsen!15 For vi har ikke en øversteprest som ikke kan lide med oss i vår svakhet, men en som er prøvet i alt på samme måte som vi, men uten synd.16 La oss derfor frimodig tre fram for nådens trone, så vi kan finne barmhjertighet og finne nåde som gir hjelp i rette tid.

Nynorsk

14 
    Sidan vi no har ein stor øvsteprest som har gått inn gjennom himlane, Jesus, Guds Son, så lat oss halda fast på vedkjenninga!15 For vi har ikkje ein øvsteprest som ikkje kan lida med oss i vår vanmakt, men ein som er prøvd i alt på same måten som vi, men utan synd.16 Lat oss difor stiga fram for nådens kongsstol med frimod, så vi kan finna miskunn og finna nåde som gjev hjelp i rette tid.

Nordsamisk

14 Go juo mis lea stuora bajimušbáhppa, Jesus, Ipmila Bárdni, guhte lea mannan almmiid čađa, de bissot nannosit dán dovddastusas.15 Ii mis leat dakkár bajimušbáhppa guhte ii sáhte árkkálmastit min headjuvuođa, muhto dakkár guhte lea seammá láhkái geahččaluvvon go mii ge, dattege suttu haga.16 Loaiddastehkot dan dihtii roahkkatvuođain árpmu truvnnu ovdii, vai oččošeimmet váibmoláđisvuođa ja árpmu, nu ahte gávnnašeimmet veahki rivttes áigái.
   

Å stole på Gud, å gi fra seg kontrollen og makten er ikke lett.

«Det er fali det», sier han Ludvig i Flåklypa i møte med det meste her i livet. Og jeg har nok alltid identifisert meg mer med han, enn med hans livsglade motpart Solan Gundersen. Verden er et farlig og uforutsigbart sted. Og måten jeg takler det på er med kontroll og planlegging. Jeg prøver å forutse det som skjer, og handle deretter. Jeg vil styre og ha makten, for det gir meg trygghet.

I Jesus møtte man noe ukjent og ukontrollerbart. Det han gjorde og sa skapte undring og begeistring. Men også bekymringer. Hvor ville dette føre hen? De høye herrer, så for seg hvordan dette vill gå. De ville miste både folket og sitt hellige sted. Det ville miste kontrollen og makten. Og de la planer deretter. Dette uromomentet måtte vekk.

Heldigvis er Gud bedre enn oss mennesker til å se hva som kommer. Og mye mer optimistisk. «Dere skjønner ingenting. Dere tenker ikke på at det er bedre for dere at ett menneske dør for folket, enn at hele folket går til grunne.» Det var Guds stemme inn i situasjonen.

Å stole på Gud, å gi fra seg kontrollen og makten er ikke lett. Jeg tror ikke det er ofte jeg klarer det. Men jeg vill fortsette å be i mitt Fadervår: «La din vilje skje!». Og jeg vil holde frem håpet og troen som ligger i at Gud har latt ett menneske dø for folket, og for meg. Om ikke jeg alltid klarer å være optimist, så har Gud nåde og optimisme nok for oss alle.

Del