Meg?

2. søndag i fastetiden: Prekenteksten1 Mos 3,8-15

Bokmål

Da hørte de lyden av Herren Gud som vandret omkring i hagen i den svale kveldsbrisen. Og mannen og kvinnen gjemte seg for Herren Gud blant trærne i hagen.  9Men Herren Gud ropte på mannen og sa: «Hvor er du?» 10Han svarte: «Jeg hørte lyden av deg i hagen og ble redd fordi jeg er naken, og jeg gjemte meg.» 11Da sa han: «Hvem har fortalt deg at du er naken? Har du spist av det treet jeg forbød deg å spise av?» 12Mannen svarte: «Kvinnen som du ga meg å være sammen med, hun ga meg av treet, og jeg spiste.» 13 Herren Gud spurte kvinnen: «Hva er det du har gjort?» Kvinnen svarte: «Slangen narret meg, og jeg spiste.»

14 Da sa Herren Gud til slangen:
«Forbannet er du,
utstøtt fra alt fe og alle ville dyr
fordi du gjorde dette.
På buken skal du krype,
og støv skal du spise alle dine levedager.

15 Jeg vil sette fiendskap
mellom deg og kvinnen,
mellom din ætt og hennes ætt.
Den skal ramme ditt hode,
men du skal ramme dens hæl.»

Nynorsk

Då høyrde dei lyden av Herren Gud som vandra omkring i hagen i den svale kveldsbrisen. Og mannen og kvinna gøymde seg for Herren Gud mellom trea i hagen.  9Men Herren Gud ropa på mannen og sa: «Kvar er du?» 10Han svara: «Eg høyrde lyden av deg i hagen og vart redd fordi eg er naken, og eg gøymde meg.» 11Då sa han: «Kven har sagt deg at du er naken? Har du ete av det treet eg forbaud deg å eta av?» 12Mannen svara: «Kvinna som du gav meg å vera saman med, ho gav meg av treet, og eg åt.» 13 Herren Gud spurde kvinna: «Kva er det du har gjort?» Kvinna svara: «Slangen narra meg, og eg åt.»

14 Då sa Herren Gud til slangen:
«Forbanna er du,
utstøytt frå alt fe og alle ville dyr
fordi du gjorde dette.
På buken skal du krypa,
og støv skal du eta alle dine levedagar.

15 Eg vil setja fiendskap
mellom deg og kvinna,
mellom di ætt og hennar ætt.
Han skal råka hovudet ditt,
men du skal råka hælen hans.»

Nordsamisk

8Eahkedis go lei gáludan, de soai gulaiga Ipmila váccašeamen gilvvagárddis. Dalle olmmái ja su áhkká čiehkádeigga Ipmilis gilvvagárddi muoraid gaskii.  9Muhto Hearrá Ipmil rávkkai olbmá ja jearai: "Gos don leat?" 10Olmmái vástidii: "Mun gullen du lávkkiid gilvvagárddis ja ballagohten, danin go mun lean álás, ja mun čiehkádin." 11Hearrá Ipmil jearai: "Gii dutnje muitalii ahte leat álás? Leatgo don borran dan muoras mas mun gilden du borramis?" 12Olmmái vástidii: "Nisson gean don addet munnje guoibmin, attii munnje dan muora šaddosa, ja mun borren." 13Dalle Hearrá Ipmil celkkii nissonii: "Maid don leat dahkan!" Nisson vástidii: "Gearpmaš fillii mu, ja mun borren."
14Dalle Hearrá Ipmil celkkii gearbmašii:
"Danne go dahket dán,
de don leat garuhuvvon,
áddjojuvvon eret buot šibihiid
ja fuođđuid luhtte.
Don šattat njoammut
ja borrat muoldda nu guhká go ealát.

15Mun bijan vaši du ja nissona gaskii,
du náli ja su náli gaskii:
Olmmoš cuvke du oaivvi,
muhto don čuolastat su šušmái."

EvangelietekstenLuk 7,36-50

Bokmål

36 En av fariseerne innbød Jesus til å spise hos seg, og han gikk inn i fariseerens hus og tok plass ved bordet.37 Nå var det en kvinne der i byen som levde et syndefullt liv. Da hun fikk vite at Jesus lå til bords i fariseerens hus, kom hun dit med en alabastkrukke med fin salve.38 Hun stilte seg bak Jesus, nede ved føttene, og gråt. Så begynte hun å fukte føttene hans med tårene og tørket dem med håret sitt. Hun kysset føttene hans og smurte dem med salven.39 Da fariseeren som hadde innbudt ham, så det, tenkte han med seg selv: «Var denne mannen en profet, ville han vite hva slags kvinne det er som rører ved ham, at hun fører et syndefullt liv.»
40 Da tok Jesus til orde. «Simon», sa han til fariseeren, «jeg har noe å si deg.» «Si det, mester», svarte han.41 Jesus sa: «To menn hadde gjeld hos en pengeutlåner. Den ene skyldte fem hundre denarer, den andre femti.42 Men da de ikke hadde noe å betale med, etterga han dem begge gjelden. Hvem av dem vil da holde mest av ham?»43 Simon svarte: «Den han etterga mest, tenker jeg.» «Du har rett», sa Jesus.44 Så vendte han seg mot kvinnen og sa til Simon: «Ser du denne kvinnen? Jeg kom inn i ditt hus; du ga meg ikke vann til føttene mine, men hun fuktet dem med tårer og tørket dem med håret sitt.45 Du ga meg ikke noe velkomstkyss, men helt fra jeg kom, har hun ikke holdt opp med å kysse føttene mine.46 Du salvet ikke hodet mitt med olje, men hun smurte føttene mine med den fineste salve.47 Derfor sier jeg deg: Hennes mange synder er tilgitt, derfor har hun vist stor kjærlighet. Men den som får lite tilgitt, elsker lite.»48 Så sa han til kvinnen: «Syndene dine er tilgitt.»49 Da begynte de andre gjestene å spørre seg selv: «Hvem er han, som til og med tilgir synder?»50 Men Jesus sa til kvinnen: «Din tro har frelst deg. Gå i fred!»

Nynorsk

36 Ein av farisearane bad Jesus eta hos seg. Og han gjekk inn i huset til farisearen og tok plass ved bordet.37 No var det ei kvinne der i byen som levde eit syndefullt liv. Då ho fekk vita at Jesus låg til bords hos farisearen, kom ho dit med ei alabastkrukke med dyr salve.38 Ho vart ståande bak Jesus, nede ved føtene, og gret. Så tok ho til å fukta føtene hans med tårene og tørka dei med håret sitt. Ho kyste føtene hans og smurde dei med salven.39 Då farisearen som hadde bede han heim, såg det, tenkte han med seg: «Var denne mannen ein profet, visste han kva slag kvinne det er som tek i han, at ho lever eit syndefullt liv.»
   40 Då tok Jesus til orde og sa til farisearen: «Simon, eg har noko å seia deg.» «Tal, meister», svara han.41 Jesus sa: «To menn stod i skuld til ein som lånte ut pengar. Den eine var skuldig fem hundre denarar, den andre femti.42 Men då dei ikkje hadde noko å betala med, ettergav han dei begge skulda. Kven av dei vil halda mest av han?»43 «Den han ettergav mest, tenkjer eg», svara Simon. «Du har rett», sa Jesus.44 Så vende han seg til kvinna og sa til Simon: «Ser du denne kvinna? Eg kom inn i ditt hus; du gav meg ikkje vatn til føtene mine, men ho fukta dei med tårer og tørka dei med håret sitt.45 Du helsa meg ikkje velkomen med eit kyss, men ho har ikkje halde opp med å kyssa føtene mine heilt frå eg kom inn.46 Du salva ikkje hovudet mitt med olje, men ho smurde føtene mine med velluktande salve.47 Difor seier eg deg: Dei mange syndene hennar er tilgjevne, difor har ho vist stor kjærleik. Men den som får tilgjeve lite, elskar lite.»48 Så sa han til kvinna: «Syndene dine er tilgjevne.»49 Då tok dei andre gjestene til å tenkja med seg: «Kven er han, som jamvel tilgjev synder?»50 Men Jesus sa til kvinna: «Trua di har frelst deg. Gå i fred!»

Nordsamisk

36 Muhtun farisealaččain bovdii Jesusa ruktosis boradit, ja son bođii su lusa ja manai beavdái.37 Dan gávpogis lei nisu gii elii suttolaš eallima. Go son fuomášii ahte Jesus lei farisealačča guossis, de son bođii dohko, alabástalihtti mielde mas lei fiinna vuoiddas.38 Son manai Jesusa duohkái su julggiid gurrii ja čierui. Nisu láktadišgođii Jesusa julggiid gatnjaliiguin, ja sihkui daid vuovttaidisguin, cummástalai daid ja vuoiddai daid vuoidasiin.39 Go farisealaš gii lei bovden Jesusa, oinnii dán, de jurddašii iežainis: «Jos dát olmmái livččii profehta, de dieđášii makkár nisu dat lea gii lea guoskkahallamin su, dasgo son eallá suttolaš eallima.»
   40 De Jesus vástidii farisealažžii: «Simmon, mus lea dutnje juoga dadjamuš.» Son vástidii: «Daja, oahpaheaddji.»41 Jesus celkkii: «Guokte olbmá leigga velggolaččat ruhtalonejeaddjái. Nubbi lei velggolaš vihttačuohte denara, nubbi gis vihttalogi.42 Muhto go sudnos ii lean mainna máksit, de luittii guktuide vealggi. Goabbá sudnos ráhkista su eanebut?»43 Simmon vástidii: «Ii go son dat geasa luittii eanemusat.» Jesus celkkii: «Don dajat riekta.»44 Son jorggihii nissona guvlui ja celkkii Simmonii: «Oainnát go dán nissona? Go mun bohten du vissui, de it addán munnje čázi bassat julggiidan, muhto son láktadii daid gatnjaliiguin ja sihkui daid vuovttaidisguin.45 Don it addán munnje buresboahtincummá, muhto dan rájes go mun bohten, son ii heaitán cummástallamis mu julggiid.46 Don it vuoidan mu oaivvi oljjuin, muhto son vuoiddai mu julggiid vuoidasiin.47 Danne mun cealkkán dutnje: Sutnje leat ándagassii addojuvvon buot su ollu suttut, danne son ráhkista ollu. Muhto geasa uhcán ándagassii addojuvvo, son ráhkista uhcán.»48 Ja son celkkii nissonii: «Du suttut leat ándagassii addojuvvon.»49 Su beavdeguoimmit imaštallagohte: «Gii dát lea, go vel suttuid ge ándagassii addá?»50 Muhto Jesus celkkii nissonii: «Du osku lea beastán du. Mana ráfái!»
   

2. lesetekstRom 5,17-19

Bokmål

17 Døden fikk herredømme på grunn av ett menneskes fall. Hvor mye mer skal da ikke de som tar imot Guds store nåde og rettferdighetens gave, eie livet og få herredømme ved den ene, Jesus Kristus.
   18 Altså: Som ett menneskes fall ble til fordømmelse for alle mennesker, slik fører ett menneskes rettferdige gjerning til frifinnelse og liv for alle.19 Slik det ene menneskets ulydighet gjorde de mange til syndere, skal nå den enes lydighet gjøre de mange rettferdige.

Nynorsk

17 Døden fekk herredøme fordi eitt einaste menneske fall. Kor mykje meir skal då ikkje dei som tek imot Guds store nåde og rettferdsgåve, eiga livet og få herredøme ved den eine, Jesus Kristus.
   18 Difor: Slik som ein manns fall vart til fordømming for alle menneske, slik fører ein manns rettferdige gjerning til frikjenning og liv for alle menneske.19 Slik dei mange vart syndarar fordi det eine mennesket var ulydig, skal no dei mange stå rettferdige fordi den eine var lydig.

Nordsamisk

17 Jos ovtta olbmo rihkkun dagahii ahte jápmin ráđđegođii dan ovtta olbmo dihtii, de sii guđet ožžot vanhurskkisvuođa valljugas árpmu ja attáldaga, besset dađe vissáseabbot ráđđet ja eallit dan ovtta olbmo, Jesus Kristusa, dihtii.18 Nugo nappo ovtta olbmo rihkkun šattai dubmehussan buot olbmuide, lea ovtta olbmo vanhurskkis dahku šaddan friddjavuođa duopmun ja eallimin buohkaide.19 Nugo ovtta olbmo jeaguhisvuohta dagai buohkaid suttolažžan, nu dahká ovtta olbmo gulolašvuohta buohkaid vanhurskkisin.

Vi dytter så fort vekk vår egen skyld og har så vondt for å faktisk stå for det vi har gjort.

Jeg vet ikke om en mindre mandig mann enn Adam. Så fort han blir konfrontert med sin handling legger han skylden på noen andre. Og det er nærliggende å tenke at hvis han hadde fått ros for handlingen så hadde han aldri pekt på Eva og sagt at det var hun som skulle få æren.

Denne fortellingen forteller oss noe dypt menneskelig. Vi ser det hos barna fra de er ganske små; «Det var han som begynte!!» roper de til mor eller far når de blir tatt på fersken. Vi dytter så fort vekk vår egen skyld og har så vondt for å faktisk stå for det vi har gjort.

Fasten er kanskje en tid som vi kan bruke til å gå i oss selv på dette. «Se oss selv i speilet», «møte oss selv i døra», og «ta en alvorsprat på kammerset», «skaffe oss selv litt ryggrad» slik at vi kan møte Guds spørsmål om hva vi har gjort med ansvarlige ord, og ikke bare en pekefinger i en annen retning. For det er jo nettopp slik at Guds rike på jord blir bygget av deg og meg, og hvis vi aldri tar ansvar for egne handlinger, så blir vi ikke skikkelige arbeidsmenn og kvinner. Jeg vil ikke ha en håndverker som bare skylder på kollegaene hvis jobben han gjør ikke duger. Jeg vil ha en som tar ansvar, og gjør han en feil så beklager han og retter opp og gjør det ikke igjen. Sånn tror jeg det er Gud ønsker det også. Og sånn tror jeg at Guds rike kan bygges best og se mest troverdig ut mens det bygges.

God faste.

Del