Treenighetssøndag

Treenighetssøndag: PrekentekstApg 17,22-34

Bokmål

22 Da sto Paulus fram for Areopagos-rådet og sa:
        «Atenske menn! Jeg ser at dere på alle måter er svært religiøse.23 For da jeg gikk omkring og så på helligdommene deres, fant jeg et alter med denne innskriften: ‘For en ukjent Gud’. Det som dere tilber uten å kjenne, det forkynner jeg dere.24 Gud, han som skapte verden og alt som er i den, han som er herre over himmel og jord, han bor ikke i templer reist av menneskehender.25 Han trenger heller ikke noe av det som menneskehender kan tjene ham med. Det er jo han som gir liv og ånde, ja, alt til alle.26 Av ett menneske har han skapt alle folkeslag. Han lot dem bo over hele jorden, og han satte faste tider for dem og bestemte grensene for deres områder.27 Dette gjorde han for at de skulle søke Gud, om de kanskje kunne lete seg fram og finne ham. Han er jo ikke langt borte fra en eneste av oss.28 For det er i ham vi lever, beveger oss og er til, som også noen av deres diktere har sagt: ‘For vi er hans slekt.’29 Fordi vi altså er Guds slekt, må vi ikke tenke at guddommen ligner et bilde av gull eller sølv eller stein, formet av menneskers kunst eller tanke.30 Disse tidene med uvitenhet har Gud båret over med, men nå befaler han alle mennesker, hvor de enn er, at de må vende om.31 For han har fastsatt en dag da han skal dømme verden med rettferd, ved en mann han har utpekt til dette. Det har han bekreftet for alle mennesker ved å reise ham opp fra de døde.»
   32 Da de hørte om oppstandelse fra de døde, gjorde noen narr av ham, men andre sa: «Vi vil gjerne høre deg tale mer om dette en annen gang.»33 Så gikk Paulus fra dem.34 Men det var noen som sluttet seg til ham og kom til tro. Blant dem var Dionysios fra Areopagos-rådet og en kvinne som het Damaris, og noen andre.

Nynorsk

22 Då steig Paulus fram for Areopagosrådet og sa:
        «Atenske menn! Eg ser at de på alle måtar er svært religiøse.23 For då eg gjekk omkring og såg på heilagdomane dykkar, fann eg eit altar der det stod skrive: ‘For ein ukjend Gud’. Det som de tilbed utan å kjenna, er det eg forkynner dykk.24 Gud som har skapt verda og alt som i henne er, han som er herre over himmel og jord, han bur ikkje i tempel som er bygde med hender,25 og lèt seg ikkje tena av menneskehender, som om han skulle trenga noko, han som gjev liv og ande, ja, alt til alle.26 Av eitt menneske har han skapt alle folkeslag, han lét dei busetja seg over heile jorda, og han sette faste tider for dei og grenser mellom bustadene deira.27 Det gjorde han for at dei skulle søkja Gud, om det kunne lukkast for dei å leita seg fram til han og finna han. Han er då ikkje langt borte frå ein einaste ein av oss.28 For i han er det vi lever og rører oss og er til, som òg nokre av dykkar eigne diktarar har sagt: ‘For vi er hans slekt.’29 Er vi då Guds slekt, må vi ikkje tru at guddomen liknar eit bilete av gull eller sølv eller stein som menneskekunst eller mennesketanke har forma.30 Gud har bore over med dei tidene då folk var uvitande. Men no byd han at alle menneske, kvar dei så er, skal venda om.31 For han har fastsett ein dag då han vil dømma verda med rettferd, og til det har han innsett ein mann. Det har han stadfest for alle med å reisa han opp frå dei døde.»
   32 Men då dei høyrde om oppstoda frå dei døde, var det somme som spotta, men andre sa: «Vi høyrer deg gjerne tala meir om dette ein annan gong.»33 Så gjekk Paulus frå dei.34 Men det var nokre som heldt seg til han og kom til tru. Mellom dei var Dionysios frå Areopagosrådet og ei kvinne som heitte Damaris, og nokre andre.

Nordsamisk

22 Paulus manai čuožžut gasku Areopagosa ja sárdnugođii:
        “Atena olbmát! Mun oainnán ahte dii juohke dáfus lehpet áŋgirat atnit fuola ipmiliid bálvaleames.23 Go mun váccašin gávpogis ja geahčadin din bassi sajiid, de mun gávdnen maiddái áltára mas lei čála: ‘Dovdameahttun ipmilii.’ Aiddo su gean dii bálvalehpet almma su dovddakeahttá, mun sárdnidan didjiide.
   24 Ipmil guhte lea sivdnidan máilmmi ja buot mii das lea, son guhte lea almmi ja eatnama Hearrá, ii ása tempeliin maid olbmogieđat leat dahkan.25 Su ii maid sáhte bálvalit olbmogieđaiguin dego son dárbbašivččii juoidá, sonhan ieš addá buohkaide eallima ja vuoiŋŋa ja visot.26 Ovtta áidna olbmos son lea sivdnidan buot olbmuid. Son lea diktán álbmogiid ássat miehtá eatnama ja lea ásahan daidda vissis áiggiid ja orrunsajiid rájiid,27 vai olbmot ozašedje Ipmila, jos mat sii iskkademiin sáhtášedje su gávdnat.
        Ipmil ii almmatge leat guhkkin eret mis guđesge.28 Dasgo su siste mii eallit, lihkadit ja leat. Maiddái muhtumat din diktačálliin leat dadjan: ‘Mii leat maiddái su sohka.’29 Go mii nappo leat Ipmila sohka, de mii eat oaččo navdit ahte ipmilvuohta lea golli, silbba dahje geađggi láhkásaš, dego govva maid olbmo jurdda dahje dáidu lea hábmen.30 Dakkár diehtemeahttunvuođa Ipmil lea gierdan guhká, muhto dál son gohčču buot olbmuid buot báikkiin jorgalit.31 Dasgo son lea ásahan beaivvi goas son dubme máilmmi vuoigatlaččat dan olbmá bokte gean son lea dasa mearridan. Dan son lea duođaštan buot olbmuide go čuoččáldahtii su jábmiid luhtte.”
   32 Muhtumat bilkidedje Paulusa go gulle su sárdnumin jábmiid bajásčuožžileames, earrásatgis dadje: “Mii dáhttut gullat das velá nuppe hávege.”33 De Paulus vulggii sin luhtte,34 muhto muhtumat serve sutnje ja osko. Sin gaskkas lei Dionysios, Areopagosa lahttu, Damaris-nammasaš nisson ja earrásat sudnuin.

1. lesetekstJes 6,1-8

Bokmål

1 I det året da kong Ussia døde, så jeg Herren sitte på en høy og opphøyd trone, og kanten på kappen hans fylte tempelet.2 Serafer sto overfor ham. Hver av dem hadde seks vinger. Med to dekket de ansiktet, med to dekket de føttene, og med to fløy de.3 De ropte til hverandre:
          «Hellig, hellig, hellig er Herren Sebaot.
          Hele jorden er full av hans herlighet.»
4 Røsten som ropte, fikk boltene i dørtersklene til å riste, og huset ble fylt av røyk.5 Da sa jeg:
          «Ve meg! Det er ute med meg.
          For jeg er en mann med urene lepper,
          og jeg bor i et folk med urene lepper,
          og mine øyne har sett kongen,
           Herren over hærskarene.»
6 Da fløy en av serafene bort til meg. I hånden hadde han en glo som han hadde tatt med en tang fra alteret.7 Med den rørte han ved munnen min og sa:
          «Se, denne har rørt ved leppene dine.
          Din skyld er tatt bort, og din synd er sonet.»
8 Da hørte jeg Herrens røst. Han sa:
          «Hvem skal jeg sende,
          og hvem vil gå for oss?»
Jeg sa: «Jeg! Send meg!»

Nynorsk

1 I det året då kong Ussia døydde, såg eg Herren sitja på ei høg og opphøgd trone, og kanten på kappa hans fylte tempelet.2 Serafar stod andsynes han. Kvar av dei hadde seks venger. Med to dekte dei andletet, med to dekte dei føtene, og med to flaug dei.3 Dei ropa til kvarandre:
          «Heilag, heilag, heilag er Herren Sebaot.
          Heile jorda er full av hans herlegdom.»
4 Røysta som ropa, fekk boltane i dørtersklane til å rista, og huset vart fylt av røyk.5 Då sa eg:
          «Ve meg! Det er ute med meg.
          For eg er ein mann med ureine lepper,
          og eg bur i eit folk med ureine lepper,
          og auga mine har sett kongen,
           Herren over hærskarane.»
6 Då flaug ein av serafane bort til meg. I handa hadde han ei glo som han hadde teke med ei tong frå altaret.7 Med den rørte han ved munnen min og sa:
          «Sjå, denne har rørt ved leppene dine.
          Di skuld er borte, og di synd er sona.»
8 Då høyrde eg Herrens røyst. Han sa:
          «Kven skal eg senda,
          og kven vil gå for oss?»
Eg sa: «Eg! Send meg!»

Nordsamisk

1 Gonagas Ussia jápminjagi mun oidnen Hearrá: Son čohkkái alla ja aliduvvon truvnnus, ja su oalgebiktasa healmmit devde tempela.2 Su bajábealde čužžo serafat, guhtta soaji guđesge. Guvttiin sii gokče ámadaju, guvttiin sii gokče julggiid, ja guvttiin sii girde.3 Sii čurvo guhtet guimmiidasaset:
          “Bassi, bassi, bassi lea Hearrá Sebaot,
          Oppa eatnama dievva lea su hearvásvuohta.”
4 Čuorvvas bijai uvssa lasáid doarggistit, ja tempela devddii suovva.5 Mun celken:
          “Vuoi mu, mun duššan!
          Mus leat buhtismeahttun baksamat,
          ja mun ásan álbmoga gaskkas
          mas leat buhtismeahttun baksamat,
          ja dál mu čalmmit leat oaidnán Gonagasa,
          Hearrá, Almmiveagaid Ipmila.”
6 Dalle okta serafain girddii mu lusa, ja su gieđas lei buolli čađđa maid son lei váldán áltáris basttaiguin.7 Dainna son guoskkahii mu njálmmi ja celkkii: “Go dát guoská du baksamiidda, de du suddovealgi váldojuvvo eret, ja du suddu soabahuvvo.”8 Ja mun gullen Hearrá jiena. Son celkkii: “Gean mun vuolggahan, gii vuolgá min áirrasin?” Mun vástidin: “Dás mun lean, vuolggat mu!”

2. lesetekstLuk 24,45-48

Bokmål

45 Da åpnet han deres forstand så de kunne forstå skriftene,46 og han sa til dem: «Slik står det skrevet: Messias skal lide og stå opp fra de døde tredje dag,47 og i hans navn skal omvendelse og tilgivelse for syndene forkynnes for alle folkeslag; dere skal begynne i Jerusalem.48 Dere er vitner om dette.

Nynorsk

45 Så opna han forstanden deira så dei kunne skjøna skriftene,46 og han sa til dei: «Slik står det skrive: Messias skal lida og stå opp frå dei døde tredje dagen,47 og i hans namn skal omvending og tilgjeving for syndene forkynnast for alle folkeslag; de skal byrja i Jerusalem.48 De er vitne om dette.

Nordsamisk

45 De son rabastii sin jierpmi áddet čállagiid.46 Son celkkii sidjiide: “Ná lea čállojuvvon: Messias fertii gillát ja goalmmát beaivvi čuožžilit jábmiid luhtte,47 ja buot álbmogiidda, Jerusalema rájes, galgá sárdniduvvot jorgaleapmi ja suttuid ándagassii addojupmi.48 Dii lehpet dán duođašteaddjit.

Som pilegrimsprest møter jeg mange pilegrimer gjennom sesongen. De fleste av disse møtene skjer individuelt, eller i små grupper. Så det er heller sjelden jeg har sjansen til å snakke til pilegrimene i store grupper, slik Paulus snakket til forsamlingen i Aten i det som er vår tekst for treenighetssøndag. Men jeg kjenner jeg kunne uttrykt noe av det samme. Det er mye religiøsitet blant pilegrimene. Å vandre på pilegrimsled i dager eller uker, gjør noe med folk, og det blir tid til dypdykk i verdens tilværelse og eget liv. Pilegrimene møter seg selv, men også de brede, fellesmenneskelige strømmene som bærer oss alle på jorda. Kanskje en Paulus-inspirert tale til både pilegrimer og andre mennesker i vår tid kunne starte slik:

Kjære pilegrimer! Kjære medmennesker. Jeg ser at dere på alle måter er svært religiøse. For når jeg møter dere, ser jeg at langs pilegrimsvegen foregår det mange slags samtaler med «en ukjent Gud». Og nå vil jeg raskt legge til at Gud bærer i seg noe ukjent for oss alle. Ingen kan påberope seg å kjenne Gud fullt ut. Men han gir liv og ånde, ja, alt til alle. Han bor ikke i bygg reist av menneskehender, men møter oss like gjerne langs ukjente stier på fjellet, ved vannet, i byen eller i skogen. Gud har satt oss til å bo og leve på ulike steder, men også lagt ned i oss en søkertrang, om vi kanskje kan lete oss fram og finne ham på vår vandring mot Nidaros eller andre pilegrimsmål. Gud er ikke langt borte fra en eneste en av oss. For det er i ham vi lever, beveger oss og er til.

God pilegrimssommer!

Del